Το μυθιστόρημα της κυρίας Έρσης – Πεντζίκης και Τζόυς;

Έπιασα να διαβάσω το Μυθιστόρημα της κυρίας Έρσης του Πεντζίκη και στ’ οπισθόφυλλο είδα να παραλληλίζεται η γραφή του με του Τζόυς. Έχω διαβάσει τον Οδυσσέα στο πρωτότυπο και πρέπει να πω ότι η πολλή γλωσσική φιγούρα του Τζόυς δεν πολυείναι του γούστου μου, αλλά πρέπει επίσης να ομολογήσω ότι οι προτάσεις του είναι μετρημένες ως το χιλιοστόγραμμο στο ζύγι της γραφής. Αλλά, δείτε εδώ:
«Όλ’ αυτά ήταν για το νεαρό βοηθό σωφέρ του υπεραστικού λεωφορείου που ο αφεντικός του τον είχε στείλει να τον περιμένει εκεί στο τέρμα της πόλεως, για να μπορέσει να φορτώσει ακόμα έναν επιβάτη, δίχως κινδύνους παρατηρήσεων από την τροχαία, μια εικόνα του μεγάλου κόσμου, όπου βρισκόταν τώρα, όπως του φαινόταν, χάρις στο επάγγελμα που διάλεξε, άσχετα με το αν η αμοιβή του ήταν ασήμαντη, στην πύλη της έντονης ζωής, όπου άμα περάσεις και μπεις μέσα, τέλειωσε πια, η νίκη είναι εξασφαλισμένη». (σελ. 74)
Πέρα από τ’ ανοικονόμητο της πρότασης και την ακαμψία της, το «μια εικόνα του μεγάλου κόσμου» είναι συνέχεια του «όλ’ αυτά ήταν», εξαναγκάζοντας τον παραζαλισμένο αναγνώστη να διαβάσει και δεύτερη φορά την πρόταση. Και:
«Η σκηνή αυτής της συναντήσεως του Ρούιτ Χόρα με τον Παύλο, τότε πριν πάει να παραθερίσει, και συμβούν όσα θα προσπαθήσω να σας διηγηθώ, μ’ έπεισε τελικά, καθώς την αναπολούσα μετά το όνειρο που είχα δει και διηγήθηκα για πολλές δυνατότητες του ξένου μέσα στα πράγματα του κόσμου, σχετικά με την υπόθεση της Έρσης και αντί απλώς να σχολιάσω το έργο του εκλιπόντος ακαδημαϊκού, πιστεύω ότι θα μπορέσω να γράψω ό,τι ξέρω για τους φίλους μου και οικείους μου, την Έρση και τον Παύλο, ευχαριστώντας εκείνους και τερπόμενος ο ίδιος, κατά το τόσο επίμοχθο για τον καθένα ταξίδι της ζωής, έτσι όπως, κατά την κοινή φράση, κατάντησε αφόρητη, σήμερα». (σελ. 71)
Τα ίδια κι εδώ. Σύνταξη βαριά κι άκαμπτη, στίξη που δυσχεραίνει, ασάφειες, η άκομψη επανάληψη του «κατά».
Και επίσης, στην ταλάντευσή του από δημοτική σε λόγια, ο γλωσσικός μετρονόμος του Πεντζίκη συχνά χτυπά κάπως άρρυθμα. (Αρκεί να διαβάσετε τις σελ. 43-45, το «Ξάφνιασμα της χωρικής»).
Τις αρετές του μυθιστορήματος τις είδα – τη λεπταίσθητη παρατηρητικότητα του συγγραφέα, το σκύψιμό του πάνω από τη λεπτομέρεια, απ’ το μικρό και ουσιώδες. Αλλ’ επίσης, για έργο που ʼχει δουλευτεί και χτενιστεί και ξαναδουλευτεί, και που θέλει η τέχνη του να ʼναι ψιλοβελονιά (και σε σημεία πράγματι είναι), τούτο το Μυθιστόρημα της κυρίας Έρσης κάπου κάπου δείχνει παράξενα ακατέργαστο.

Μοίρασέ το:Share on Facebook8Tweet about this on TwitterShare on Google+0Share on LinkedIn0Pin on Pinterest0Email this to someone

You may also like...