Μολυβιές στο περιθώριο VIII


Μολυβιές στο περιθώριο VIII

             Σταυρός στο περιθώριο της σελ. 200 του συλλογικού έργου Καταστροφολογία των εκδόσεων Φάλαινα, δίπλα στο όνομα του προσφάτως θανόντος Τζορτζ Ρομέρο. Καίρια η αναφορά στη Νύχτα των ζωντανών νεκρών (1968) στο κεφάλαιο «Η γη των νεκροζώντανων: ο καπιταλισμός και οι καταστροφές της καθημερινής ζωής», που υπογράφει ο David Mc Nally. Εξηγεί τη σημασία που είχε η κριτική του Ρομέρο, πριν η σύνδεση του ύστερου καπιταλισμού με την κατανάλωση γίνει κλισέ και ο κανιβαλισμός απλοϊκή αλληγορία, εξαιτίας και της παρακμής της Νέας Αριστεράς. Σημαντικό είναι βέβαια το βιβλίο αυτό στο σύνολό του για δύο λόγους: αναλύει υποδειγματικά και ασκεί κριτική και στη δεξιά και στην αριστερή καταστροφολογία (στην πρώτη γιατί συνοδεύεται από την ελπίδα της συντέλειας και στη δεύτερη γιατί ακολουθείται από την προσδοκία της αφύπνισης των μαζών ή της κατάρρευσης του καπιταλισμού), εφιστά επίσης την προσοχή στην αδυναμία του περιβαλλοντικού κινήματος να κατανοήσει την παραλυτική δύναμη του φόβου.

Σταυρός στο περιθώριο της σελ. 27 του βιβλίου του Georges Didi – Huberman Επιβίωση των πυγολαμπίδων (μτφρ. Μ. Πατεράκη – Γαρέφη, εκδ. Vesta), δίπλα στον τίτλο του κειμένου του Παζολίνι «Το άρθρο των πυγολαμπίδων» (περιλαμβάνεται στα περίφημα στα Κουρσάρικα γραπτά, Εξάντας 1986). Ο Υμπερμάν το ορίζει ως «άρθρο του θανάτου των πυγολαμπίδων», «επικήδειο θρήνο της στιγμής όπου, στην Ιταλία, εξαφανίστηκαν οι πυγολαμπίδες, αυτά τα ανθρώπινα σινιάλα αθωότητας που εξολόθρευσε η νύχτα – ή το ‘‘θηριώδες’’ φως των προβολέων – του θριαμβεύοντος φασισμού» και στη συνέχεια αποκρούει τις φωνές της καταστροφής. Υποστηρίζει ότι τα σινιάλα της αντίστασης εκπέμπουν και υποδεικνύει τον τρόπο να τα δει κανείς και να τα ακολουθήσει.

«Φόβος δεινός»: αυτή η ‘‘τρομερή’’ συνεκφορά του Ευριπίδη θα μπορούσε να είναι υπότιτλος των σημερινών Μολυβιών. Ας μου συγχωρεθεί η βαρύγδουπη αναφορά, αλλά δε βρίσκω άλλη έκφραση που να περικλείει την προβληματική έναντι του φόβου που αναπτύσσεται στα δύο αυτά σημαντικά βιβλία. Η καταστροφή του περιβάλλοντος επαπειλείται – ποιος λέει όχι – διαβάζουμε στο πρώτο, ωστόσο ο τρόμος της έλευσης μιας Αποκάλυψης ασφαλώς και δεν την αποτρέπει. Η παρακμή του πολιτισμού είναι ζοφερή πραγματικότητα, το δέος όμως της εσχατολογίας δε διαλύει το σκοτάδι, επιμένει το δεύτερο.

Κι ήταν μακάβρια η αφορμή αυτού του κειμένου, ας είναι αισιόδοξη η κατακλείδα του: να προσεχθούν οι αξιόλογες αυτές εκδόσεις και να παρακολουθήσουμε μια εξίσου λαμπρή συνέχειά τους. Ας σημειωθεί μάλιστα ότι η Καταστροφολογία, σε μετάφραση του εξαίρετου Σταύρου Καραγεωργάκη, είναι το πρώτο βιβλίο των εκδόσεων Φάλαινα.

Μοίρασέ το:Share on Facebook1Tweet about this on TwitterShare on Google+0Share on LinkedIn0Pin on Pinterest0Email this to someone